A- A A+ | Tăng tương phản Giảm tương phản

Các tác nhân gây bệnh tiêu chảy cấp ở trẻ và những lưu ý cha mẹ cần biết.

Tiêu chảy có thể gây tử vong do mất nước. Nguyên nhân nào dẫn đến trẻ bị tiêu chảy, biểu hiện như thế nào, cách chăm sóc đúng để giúp trẻ nhanh phục hồi là vô cùng quan trọng.

Các tác nhân gây bệnh tiêu chảy cấp ở trẻ

Có nhiều tác nhân gây bệnh tiêu chảy cấp trong đó thường gặp các loại sau:

- Tiêu chảy cấp do virus

Virus thường gặp là Rotavirus, Adenovirus, Enterovirus, sởi Norwalkvirus, trong đó Rotavirus là nguyên nhân chính gây tiêu chảy nặng và đe dọa tính mạng trẻ em dưới 2 tuổi.

Tiêu chảy cấp do virus thường diễn biến điển hình với các biểu hiện trẻ bị  nôn . Giai đoạn này trẻ sẽ rất mệt, mặt tái xanh, lả người sau mỗi lần nôn. Tiếp theo xuất hiện đi phân nước, không có máu, khi tiêu chảy xuất hiện thì nôn cũng giảm hoặc hết. Trẻ đi tiêu chảy nhiều trong 3 - 4 ngày đầu tiên, có khi đến chục lần/ngày. Sau đó giảm dần về số lượng nước trong phân, số lần đi và thường tự khỏi sau một tuần.

Trong thời gian bị bệnh, trẻ vẫn tỉnh táo chơi được, với điều kiện bù nước đầy đủ. Có thể kèm các triệu chứng khác: Sốt nhẹ hoặc  sốt cao , có thể có biểu hiện  viêm đường hô hấp  trên.

Hiện nay, trẻ được uống vaccine phòng tiêu chảy do Rotavirus đầy đủ, nên diễn biến bệnh có thể không điển hình như trên.

- Tiêu chảy cấp do vi khuẩn

Tiêu chảy cấp do  vi khuẩn  là tình trạng đi đại tiện phân lỏng hoặc tóe nước trên 3 lần/24 giờ, có thể dẫn đến tình trạng mất nước nặng và nhiễm trùng toàn thân. Các loại vi khuẩn thường gặp gây ra tiêu chảy gồm có: Escheriachia coli (Ecoli), trực khuẩn lỵ Shigella, Campylobacter jejuni, Salmonella enterocolitic.

Các vi khuẩn này sau khi xâm nhập vào  đường tiêu hóa  sẽ sản xuất ra các độc tố ruột hoặc phá hủy trực tiếp các tế bào niêm mạc ruột, gây rối loạn sự hấp thụ nước và điện giải ở ruột non, đại tràng kém hấp thu lượng nước trở lại gây tiêu chảy.

Triệu chứng của bệnh tiêu chảy nhiễm khuẩn thường khá đa dạng, tùy thuộc vào căn nguyên gây bệnh, có thể kể đến như: Sốt; mệt mỏi,  nhức đầu ; buồn nôn, nôn; đi cầu phân lỏng nhiều lần, phân nhầy nhiều nước, đôi khi có máu…

- Tiêu chảy cấp do ký sinh trùng

Trong số các  ký sinh trùng  gây tiêu chảy có 2 loại thường gặp nhất là Entamoeba histolytica, Giardia lamblia.

Nhiễm Entamoeba histolytica: Bệnh còn được gọi là lỵ amíp, thường biểu hiện triệu chứng đại tiện nhiều lần trong ngày, phân có máu, sụt cân, suy nhược,  đau bụng .

Bệnh do Giardia lamblia là tiêu chảy cấp tính, tiêu chảy mạn tính và hội chứng giảm hấp thu. Cả hai thể bệnh cấp và mạn tính, tiêu chảy thường diễn ra từ nhẹ tới nặng. Người bệnh có thể có các triệu chứng: Phân nát và nhiều, đi tiêu một lần/ngày; hoặc số lần đi ngoài nhiều hơn. Phân lỏng hơn, có thể chứa nhầy, nhưng thường không có máu và mủ. Phân thường có bọt, nặng mùi và nhờn. Người lớn thường  sụt cân  và mệt mỏi. Trẻ em thì chậm lớn và chậm phát triển; có khi thấy chán ăn,  buồn nôn  và nôn, cảm giác khó chịu và đau vùng thượng vị, ợ, đầy hơi và trướng bụng; ít gặp sốt nhẹ, đau đầu, nổi mụn sẩn,  đau khớp  và đau cơ…

     Một số nguyên nhân khác gây tiêu chảy

Sai lầm trong chế độ ăn: Chế biến thực phẩm không đúng cách, không đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm, ăn phải thức ăn ôi thiu,

Dị ứng thức ăn: Một số trẻ có cơ địa nhạy cảm, dễ dị ứng với đồ ăn lạ, nhất là đồ biển, đồ tanh…

Bất dung nạp đường Lactose: Nhiều trẻ bị dị ứng với Lactose trong sữa. Điều này cũng gây ra tình trạng tiêu chảy.

Sử dụng kháng sinh: Việc sử dụng  kháng sinh  kéo dài hoặc không theo chỉ định của bác sỹ, dẫn tới tình trạng mất cân bằng hệ vi sinh đường ruột ở trẻ, gây tiêu chảy.

Cần chăm sóc đúng và phòng mất nước khi trẻ bị tiêu chảy cấp

Trường hợp trẻ không bị mất nước thì có thể hướng dẫn bà mẹ điều trị tiêu chảy ở nhà để phòng mất nước với nguyên tắc:

- Bù dịch: Dịch bổ sung thêm có thể là  ORESOL  hoặc thức ăn lỏng như nước súp, nước cơm, nước cháo, nước sạch ở những trẻ không bú mẹ hoàn toàn.

Pha Oresol đúng tỷ lệ được hướng dẫn. Tránh pha đậm đặc hay loãng, sẽ ảnh hưởng đến khả năng hấp thu của Oresol, ngoài ra có thể làm tăng natri máu gây  co giật .

Trường hợp trẻ có tiêu chảy  mất nước  hoặc mất nước nặng, cần được điều trị tại cơ sở y tế để bù nước.

- Tiếp tục cho ăn: Khi trẻ bị tiêu chảy, trẻ rất cần được bổ sung đầy đủ  dinh dưỡng  để nâng cao thể trạng, có sức chống lại bệnh tật. Nên cho trẻ ăn thức ăn dễ tiêu, chia nhỏ bữa ăn. Trẻ đang bú mẹ tiếp tục bú mẹ.

- Bổ sung kẽm: Bổ sung kẽm hàng ngày cho tất cả trẻ em trên 12 tháng tuổi. Kẽm cũng có hiệu quả trong giảm tiêu chảy dạng lỵ và tiêu chảy kéo dài.

Lưu ý: Với những trẻ bú mẹ cho bú nhiều hơn và lâu hơn mỗi lần bú. Cho trẻ uống nước thường xuyên từng ngụm nhỏ bằng thìa. Nếu trẻ nôn, ngừng 10 phút sau đó tiếp tục cho uống nhưng chậm hơn. Tiếp tục cho uống cho tới khi trẻ ngừng tiêu chảy.

- Đưa trẻ đi khám ngay khi có những biểu hiện: Đi ngoài phân lỏng rất nhiều lần, liên tục; nôn tái diễn; trở nên rất khát, ăn uống kém hoặc bỏ bú; trẻ không tốt lên sau 2 ngày điều trị; sốt cao hơn; phân có lẫn máu.

     Tóm lại:  Hệ tiêu hóa  của trẻ nhỏ còn rất yếu và dễ bị tổn thương. Chính vì vậy, cha mẹ nên chú ý các biện pháp phòng bệnh tiêu chảy cho trẻ. Nếu trẻ có dấu hiệu mất nước, cần đưa trẻ tới ngay cơ sở y tế gần nhất để được điều trị kịp thời. Cha mẹ tuyệt đối không nên để trẻ ở nhà và tự điều trị bằng thuốc tiêu chảy khi không có chỉ định của bác sĩ.

                                                                                                                                                                                                               Nguồn: TTYT quận


Tác giả: TRƯỜNG MẦM NON HOA MAI - HOÀNG MAI
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
Bài tin liên quan
Liên kết
Thống kê truy cập
Hôm nay : 25
Tháng 12 : 25